Interlandelijke adoptie: stopzetting enige verantwoorde keuze als kinderrechten niet gegarandeerd kunnen worden
De Vlaamse regering bereikte eind april 2026 een akkoord om adopties uit het buitenland definitief stop te zetten. Nu is er al een adoptiepauze. Om de beslissing in werking te laten gaan, is nieuwe regelgeving nodig.
Het Kinderrechtencommissariaat vindt dat een goede beslissing. Als er sprake is van een systeem waarin kinderrechten structureel onder druk staan of geschonden worden, is een onmiddellijke stop, in combinatie met een snelle en zorgvuldige afbouw, aangewezen.
Structurele problemen vragen een stopzetting
‘Dat er ook positieve adoptieverhalen zijn, neemt niet weg dat het systeem structureel tekortschiet. Als je niet kan garanderen dat elke procedure in het belang van het kind verloopt, dan moet je het systeem stopzetten. Dat is de enige juiste beslissing.’ kinderrechtencommissaris Caroline Vrijens
Als we de rechten van elk kind niet kunnen garanderen, is stoppen met interlandelijke adoptie de enige verantwoorde keuze. Een systeem waarin kinderrechten niet gegarandeerd zijn, kan geen toekomst hebben.
‘Het systeem is inherent fraudegevoelig.’ kinderrechtencommissaris Caroline Vrijens
Belang van het kind als doorslaggevende norm
Het VN-Kinderrechtenverdrag bepaalt dat bij adoptie het belang van het kind de doorslaggevende overweging moet zijn. Dat gaat verder dan bij andere beslissingen over kinderen, waar het belang van het kind één van de eerste overwegingen is.
Klachten tonen zware impact op geadopteerden van structurele tekortkomingen
Meldingen uit het verleden bij het Kinderrechtencommissariaat tonen de diepe impact van structurele tekortkomingen binnen interlandelijke adoptie. Het gaat onder meer om foutieve of onvolledige afstammingsinformatie, moeilijke en kostelijke zoektochten naar eerste ouders, gebrekkige nazorg, druk op kandidaat-adoptieouders en een gebrek aan transparantie. Ook signalen van gedwongen adopties en frauduleuze praktijken tonen aan hoe kwetsbaar het systeem is. Daardoor is het vandaag niet mogelijk om de rechten van elk kind binnen dit systeem te garanderen.
Blijvende verantwoordelijkheid van de overheid
Tegelijk stopt de verantwoordelijkheid daar niet. De overheid moet blijven inzetten op de rechten van geadopteerden, onder meer op het vlak van nazorg, identiteit en toegang tot informatie over hun herkomst. Ook binnenlandse adoptie blijft mogelijk, maar vereist dezelfde garanties dat het belang van het kind daadwerkelijk centraal staat. Daarnaast is het belangrijk om verder te investeren in pleegzorg, met voldoende ondersteuning en omkadering, zodat ook daar elk kind kan rekenen op een stabiele en kwaliteitsvolle omgeving.