Rapport: Signalen van centra voor leerlingenbegeleiding

Jeugdhulp
Onderwijs

De afgelopen jaren kreeg het Kinderrechtencommissariaat regelmatig onrustwekkende signalen van directeurs en medewerkers van Centra voor Leerlingenbegeleiding, scholen en ouders over kinderen en jongeren die niet geholpen kunnen worden of niet naar school kunnen door lange wachttijden in de jeugdhulp en in de geestelijke gezondheidszorg of door te weinig plaatsen in de B-stroom, de arbeidsmarktgerichte finaliteit, OKAN of het buitengewoon onderwijs. Ook in de meldingen op onze Klachtenlijn zien we hoe tekorten in de hulpverlening en wachttijden het schooltraject en het welzijn van kinderen en jongeren blokkeren.

 
Om een zicht te krijgen op waarom bepaalde leerlingen thuiszitten en niet op de schoolbanken en wat de achterliggende factoren zijn, bevroeg het Kinderrechtencommissariaat eind mei 2024 alle CLB’s in Vlaanderen en in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. De resultaten van het onderzoek ‘thuiszitters onder de radar’ worden in 2025 voorgesteld.


In die bevraging vroegen we de CLB’s onder andere ook naar de grootste problemen die zij in hun werking ervaren. De resultaten hiervan bundelen we in het rapport 'Signalen van centra voor leerlingenbegeleiding. Topproblemen en oplossingen vanuit CLB-perspectief.'
Het gaat over rapportering door de CLB’s zelf. De bevraging kon rekenen op representatieve respons. 
 

De problemen die de CLB’s signaleren, zien wij als een ernstige indicatie van de schending van kinderrechten. Door hun functie binnen onderwijs en hun draaischijffunctie tussen onderwijs en welzijn vervullen de Centra voor Leerlingenbegeleiding immers een cruciale rol in de realisatie van verschillende kinderrechten.

Topproblemen die de CLB’s rapporteren

  • Een toenemend aantal zorgvragen, met een toenemende complexiteit, in combinatie met lange wachtlijsten en selectieve opnamecriteria bij de welzijnspartners. Daardoor moeten CLB’s steeds vaker ‘overbruggingshulp’ inzetten, waardoor hun kerntaken in het gedrang komen.
  • Te weinig personeel in de CLB’s om adequaat in te gaan op het toenemende aantal zorgvragen van leerlingen en de toenemende complexiteit ervan.
  • Plaatstekort in de scholen waardoor leerlingen geen of geen gepast aanbod krijgen.
  • Toenemende druk op de draagkracht van scholen (o.m. door het lerarentekort, maar ook door een groter aandeel kwetsbare gezinnen) waardoor steeds meer leerlingen worden uitgesloten, maar waardoor ook voor meer leerlingen bij het CLB aangeklopt wordt.

In het rapport geven de CLB's ook aan welke oplossingen ze zelf op korte termijn en ten gronde nodig achten.

Het Kinderrechtencommissariaat hoopt met dit rapport een bijdrage te leveren aan een dialoog tussen alle betrokkenen en het beleid zodat alle leerlingen de zorg en ondersteuning krijgen waarop ze recht hebben.

Nieuws

Jeugdhulp
Jeugdrecht Politie Justitie
Welzijn en gezondheid

CVTJ Jaarverslag 2025: Veel inzet, maar zorgen over jonge kinderen, complexe noden en drugs

Het jaarverslag van de Commissie van Toezicht voor Jeugdinstellingen bundelt de vaststellingen van de vrijwilligers die elke maand jongeren bezoeken in de gemeenschapsinstellingen, voorzieningen voor veilig verblijf en GES+-voorzieningen. Daar zien die ‘maandcommissarissen’ mee toe op de rechten van die kinderen en jongeren. Ze horen er verhalen van trauma, eenzaamheid en machteloosheid.
Lees meer Lees meer
Jeugdhulp

Voorstelling: Was ik maar een muis

In de prachtige voorstelling ‘Was ik maar een muis’ brengt Niels Boutsen (Stoomboot) met muziek en verhalen de wereld van de jeugdhulp dichtbij. Verhalen die raken. Niels brengt ze op een zachte en eerlijke manier, met af en toe een vleugje humor.
Lees meer Lees meer