Webinar ‘Gewoon complex’
Gedragsproblemen, crisis, medicatie, jeugdrechter, psychiatrie, time-out: het zijn woorden die vaak vallen over ‘jongeren met complexe problematieken’. Laat ze over zichzelf vertellen en je hoort dezelfde woorden. Maar ook zoveel andere: over welke toekomst ze dromen, wat ze graag doen in hun vrije tijd, welke mensen ze een warm hart toedragen en voor wie ze graag zorgen. Het Kinderrechtencommissariaat organiseerde op 5 februari 2021 het webinar ‘Gewoon complex’, met jongeren met complexe problematieken, hun ouders en professionals aan het woord.
Dossier 'Gewoon complex'
We interviewden ouders en jongeren met complexe problemen. Hoe kijken ze naar die problemen? Wat hebben ze nodig? Waar zien ze oplossingen?
We organiseerden ook rondetafelgesprekken met professionals uit de jeugdhulp en de kinder- en jeugdpsychiatrie, die zorg dragen voor die jongeren. Wat zijn de grootste struikelblokken in de hulp- en zorgverlening? Hoe kunnen we die vermijden? Al die inzichten bundelden we in het dossier ‘Gewoon complex’.
In de eerste hoofdstukken spreken ouders en jongeren met complexe problematieken. Hoe omschrijven ze hun problemen? Hoe kijken ze naar zichzelf? Wat doen ze graag? Wat hebben ze graag? Waar dromen ze van? Hoe was het thuis?
De volgende hoofdstukken gaan dieper in op de ervaringen van professionals, ouders en jongeren met het hulpaanbod. Eerst brengen we dat aanbod kort in kaart, daarna volgen de ervaringen. We ordenen ze volgens enkele belangrijke principes van de integrale jeugdhulp.
We sluiten af met ideeën voor verbeteringen van de jongeren, ouders en professionals en met beleidssuggesties van het Kinderrechtencommissariaat.
- Zorg voor een ‘thuis’ die blijft vasthouden.
- Laat jongeren en ouders meedenken over het zorgtraject en denk dan ambitieuzer dan alleen maar een zitje aan de overlegtafel.
- Blijf lichtpunten zien en stap mee in toekomstwensen van jongeren.
- Erken de beperkingen van de diagnostiek.
- Kies voor variatie in de oplossingen op maat van de jongere.
- Bouw aan gezamenlijke zorg rond de jongere.
- Blijf inzetten op zorgnetwerken en hindernissen wegwerken.
- Informeer alle betrokkenen beter op alle vlakken.
- Maak van een crisis geen breekpunt.
- Blijf zoeken naar alternatieven voor een time-out, afzondering en isolatie.
- Zorg dat elke jongere een trajectbegeleider krijgt.
- Help om de jongeren (preventief) constructief-positief op koers te houden.
- Besteed meer aandacht aan onderwijs en vrije tijd.
- Laat jongeren niet zomaar los na 18 jaar.
Sociaal.net schreef ook een mooi artikel over ons dossier: ‘Jongeren met een complexe problematiek moeten te lang wachten op de juiste hulp’.
Wat kwam er aan bod tijdens het webinar?
- Welkom door kinderrechtencommissaris Caroline Vrijens
- Presentatie ‘Gewoon complex’ met ervaringen van jongeren, ouders en professionals en met beleidssuggesties van het Kinderrechtencommissariaat door beleidsadviseur Leen Ackaert
- Gesprek met een pleegmoeder en een moeder die zorgen voor een jongere met complexe problemen
- Panelgesprek met mensen uit enkele levensdomeinen van de jongeren:
- Lim Vervueren, coördinator Koinoor-Leerrecht
- Evelien Dobbelaere, coördinator Mobiel Care Team, RADAR - netwerk geestelijke gezondheid kinderen en jongeren Oost-Vlaanderen
- Annelies Demeyere, projectcoördinator ‘Project Jongvolwassenen’
Moderator: Xavier Taveirne (VRT)
- Panelgesprek met mensen uit de 3 belangrijkste sectoren:
- Sarah-Ann Van Lysebeth, psychiater in kinder- en jeugdpsychiatrisch ziekenhuis Korbeel en verantwoordelijk psychiater van WINGG
- Luc Deneffe, directeur jeugdhulpvoorziening De Wissel
- Frank Smits, directeur VAPH-voorziening Ter Heide
Moderator: Xavier Taveirne (VRT)
- Reflectie door Wouter Beke, Vlaams minister van Welzijn, Volksgezondheid, Gezin en Armoedebestrijding
- Slotwoord door Caroline Vrijens
Luister naar de podcast
In de podcast 'Gewoon complex' praten Joris Hessels en Dominique Van Malder met 2 jongeren met complexe problematieken. De jongeren wilden heel graag hun levensverhaal delen. Het zijn ontroerende, oprechte en kwetsbare gesprekken.
Andere projecten
Voorstelling jaarverslag Kinderrechtencommissariaat
Achter elke melding zit een kind dat recht heeft op ondersteuning en kansen om zich zo goed mogelijk te ontwikkelen. Die rechten mogen niet voorwaardelijk worden en afhangen van de juiste postcode, diagnose, leeftijd of categorie, of van die ene hulpverlener, leerkracht of ambtenaar die blijft zoeken naar een oplossing.
Tijdens de voorstelling geeft de kinderrechtencommissaris een inkijk in de meldingen en klachten. Ze toont waar kinderen en jongeren vastlopen, wat we kunnen leren van praktijken die hun rechten wél waarmaken en waar het beleid extra op moet inzetten.
Kristel Verbeke modereert. Enkele jongeren delen hun ervaringen.
Studiedag kinderen met een ouder in detentie
Op 28 april 2026 organiseerden het Kinderrechtencommissariaat, de Centra Algemeen Welzijnswerk, het Vlaams Expertisecentrum Kindermishandeling en de Vrije Universiteit Brussel een studiedag over kinderen met een ouder in detentie.
Steeds meer kinderen zitten thuis en verdwijnen stilletjes uit ons onderwijs
Het aantal thuiszitters in Vlaanderen stijgt. Kinderen zitten weken, maanden, soms langer thuis, zonder onderwijs of zonder duidelijk perspectief op terugkeer.
Hun recht op leren en ontwikkelen komt daardoor onder druk te staan.
De Pano-reportage bracht deze realiteit scherp in beeld. Ze toont wat kinderen, ouders en professionals al langer signaleren: systemen sluiten niet altijd aan wanneer het moeilijk loopt.
Thuiszitten zet onderwijskwaliteit onder druk. Het is een signaal dat vraagt om gerichte actie, betere samenwerking en structurele oplossingen.
