Vragen en antwoorden

Hier vind je de veelgestelde vragen. Die hebben we verzameld per thema. We geven niet alleen een antwoord, maar ook contactinformatie van andere organisaties die je verder kunnen helpen.

 

Mag je je mening geven bij de familierechter over de verblijfs- en omgangsregeling?

Ja, dat mag. Vanaf 12 jaar moet de familierechter je uitnodigen.

Lees meer
Kan je alleen gaan wonen als er thuis te veel problemen zijn?

Zonder toestemming van je ouders kan je niet alleen gaan wonen. Tot 18 jaar staan jongeren namelijk onder het ouderlijk gezag van hun ouders. Maar soms zijn er thuissituaties die voor jongeren niet meer leefbaar zijn. Daarvoor zijn er andere oplossingen.

Lees meer
Waar kan je terecht voor psychologische hulp?

Merk je dat iemand niet goed in zijn vel zit en misschien laagdrempelige psychische hulp nodig heeft? Of heb je zelf klachten of vragen over verslaving, of worstel je met eten, depressieve gevoelens, stress, faalangst, pestproblemen, grensoverschrijdend gedrag of een moeilijke thuissituatie? Dan kan je gratis terecht bij verschillende eerstelijnsdiensten. 

Lees meer
Wat zijn je rechten als je niet meer welkom bent in de club?

In het intern reglement van de club staan de belangrijkste regels en afspraken waaraan elke sporter zich moet houden. Wie dat niet doet, riskeert een straf. De sportclub heeft een zekere vrijheid om haar sanctiebeleid vorm te geven. Dat moet wel gebeuren binnen de krijtlijnen van het Kinderrechtenverdrag en de overheid. 

Lees meer
Hoe zit het met je verblijfsrecht als kind op de vlucht?

Ben je op de vlucht en wil je in België blijven? Dan moet je een verblijfsprocedure opstarten om een geldig verblijfsstatuut te krijgen. Zo kan je bescherming vragen omdat je gevaar loopt in je land van herkomst. Voor slachtoffers van mensenhandel of mensensmokkel is er een aparte beschermingsprocedure.

Lees meer
Wat als je klachten hebt over de school?

Heb jij als leerling, ouder of leraar een klacht over de school? Praat erover met de directeur of het schoolbestuur. Als je daarna ontevreden blijft, bekijk dan de mogelijkheden in het onderwijsnet. Voor specifieke problemen is er de Commissie Zorgvuldig Bestuur of de Commissie inzake Leerlingenrechten. Ook de onderwijsinspectie heeft een meldpunt.

Lees meer
Kan je zelf een procedure starten bij de familierechtbank?

Nee, een minderjarige is niet ‘procesbekwaam’. Tot 18 jaar moet je vertegenwoordigd worden door een volwassene.

Lees meer
Mogen je ouders je gsm of sociale media controleren?

Berichtjes, chatgesprekken of profielen op sociale media vallen onder het briefgeheim en dus de privacy. Ook kinderen en jongeren hebben daar recht op. Je ouders kunnen in bepaalde omstandigheden dat recht op privacy wel schenden. Dat gebeurt meestal als ze bezorgd zijn over je veiligheid of welzijn. 

Lees meer
Moet je toestemming hebben van je ouders voor therapie?

Soms krijgen kinderen moeilijker therapie omdat een van de ouders daar geen toestemming voor geeft. Maar moet dat zo zijn? Hoe kan je de regels lezen? En hoe krijg je de geestelijke gezondheidszorg waar je recht op hebt?

Lees meer
Wat als een sportclub je niet correct behandelt?

Sporten gaat vooral om plezier maken en samen spelen met vrienden in een veilige omgeving. Maar soms valt dat sportplezier weg. Omdat kinderen te weinig speelkansen krijgen of de trainer sancties oplegt. Omdat kinderen negatieve of kwetsende commentaar moeten slikken, gepest of gediscrimineerd worden … Er kan ook sprake zijn van geweld of grensoverschrijdend gedrag. Dan is het belangrijk dat kinderen en hun ouders aan de alarmbel trekken. 

Lees meer
Op welke opvang en zorg heb je recht als kind op de vlucht?

Je hebt recht op menswaardige opvang in de vorm van materiële steun. Dat betekent huisvesting, psychosociale en medische begeleiding en juridische bijstand. De opvang moet ook geschikt zijn voor je gezin. De invulling van dit recht verschilt erg naargelang je verblijfsstatuut.

Lees meer
Hoeveel kost gratis onderwijs?

Gesubsidieerde scholen mogen geen inschrijvingsgeld vragen. Toch zijn er heel wat andere kosten, onder andere voor handboeken en materiaal, vervoer of uitstappen. Tussen scholen zijn er vaak ook grote verschillen. Hogere kosten maken onderwijs minder toegankelijk voor kwetsbare groepen.

Lees meer
Hoe verhoort de politie kinderen en jongeren?

Hoe je verhoord wordt, hangt af van je rol bij een misdrijf. De procedure verschilt naargelang je een slachtoffer, getuige of verdachte bent. 

Lees meer
Kunnen je ouders je verbieden om je lief of vrienden te zien?

Kinderen en jongeren hebben het recht om hun mening te geven over wat hen rechtstreeks aanbelangt. Ook in de opvoeding. Je ouders dragen wel het ouderlijk gezag en moeten je begeleiden op weg naar volwassenheid. Dat kan soms botsen. Als een open dialoog tussen jou en je ouders niets oplost, hebben je ouders het laatste woord.

Lees meer
Welke vaccins zijn verplicht en welke zijn aanbevolen?

Vaccins beschermen niet alleen jou tegen gevaarlijke ziektes, maar ook je gezin en omgeving. Kind en Gezin volgt het advies van de Hoge Gezondheidsraad en biedt baby’s en kinderen alle aanbevolen basisvaccins en het verplichte vaccin tegen polio. Je hebt het recht op juiste en heldere informatie op maat, ook over vaccins. Als je volgens de arts bekwaam bent, mag je zelf beslissen of je je laat vaccineren.

Lees meer
Heb je het recht om gehoord te worden door de jeugdrechter?

In de gerechtelijke jeugdhulpverlening word je vanaf 12 jaar minstens 1 keer per jaar uitgenodigd op de jaarlijkse zitting. Als de jeugdrechter een nieuwe beslissing neemt over de hulpverlening, word je ook altijd uitgenodigd, samen met je advocaat.
 

Lees meer
Heb je recht op onderwijs als kind op de vlucht?

Alle kinderen in België hebben recht op onderwijs. Er geldt ook leerplicht van 5 tot 18 jaar. In het onthaalonderwijs kan je als kind op de vlucht zo snel mogelijk Nederlands leren. 

Lees meer
Welke ondersteuning moet een leerling met specifieke onderwijsnoden krijgen?

Elke leerling heeft recht op inschrijving in een school voor gewoon onderwijs. Ook als die leerling specifieke onderwijsbehoeften heeft met recht op redelijke aanpassingen. Er is ook extra 'leersteun' voor wie dat nodig heeft. Als het echt noodzakelijk is, kan een leerling ook naar het buitengewoon onderwijs. De scholen moeten dan wel goeie afspraken maken zodat de leerling eventueel terug kan naar het gewoon onderwijs.

Lees meer
Mag de politie je in de boeien slaan?

Ja, maar het moet verantwoord kunnen worden door de betrokken politiebeambte. Het gebruik van handboeien kan alleen wanneer het noodzakelijk is en moet altijd in verhouding staan tot het doel. 

Lees meer
Wat zijn kinderrechten?

Kinderen en jongeren hebben andere behoeftes, verwachtingen en zorgen dan volwassenen. Daarom kregen kinderen een aantal bijzondere rechten. Op 20 november 1989 schreven de Verenigde Naties die bijzondere rechten neer. Dat document noemden ze het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind (IVRK) of gewoon het Kinderrechtenverdrag.

Lees meer
Mag je zelf beslissen over medicatie, medische ingrepen en andere gezondheidszorg?

Je mag zelf beslissingen nemen over je gezondheidszorg als de dokter vindt dat je bekwaam bent. Dat betekent dat je goed begrijpt waarover het gaat en dat je de gevolgen kan inschatten.

Lees meer
Wat als je het niet eens bent met een beslissing van de jeugdrechtbank?

Je kan met bijstand van een advocaat in beroep gaan tegen een voorlopige beslissing of beschikking van de jeugdrechter, tegen een vonnis of tegen elk ander gebod of verbod. Zoals het verbod om op bezoek te gaan bij je ouders. Het Hof van Beroep kan het vonnis van de jeugdrechter herbekijken en een nieuwe beslissing nemen of bevestigen. 

Lees meer
Kan je als niet-begeleide minderjarige opgesloten of gedwongen uit het land gezet worden?

Als niet-begeleide minderjarige vreemdeling kan je niet gedwongen uitgewezen worden. Je kan dus ook niet opgesloten worden. Dat geldt ook voor niet-begeleide Europese minderjarigen (NBEM). Begeleide minderjarige vreemdelingen kunnen wel gedwongen uit het land gezet worden. Volgens de wet kunnen ze ook opgesloten worden, maar dat gebeurt in de praktijk momenteel niet. 

Lees meer
Hoe kan je een evaluatiebeslissing van de school betwisten?

Eind juni krijgen leerlingen een eindbeoordeling van de school. De school evalueert leerlingen en beoordeelt wie de overstap kan maken naar een hoger jaar. Hoe een school evalueert en hoe ze leerlingen beoordeelt, staat in het schoolreglement. Ouders en jongeren die niet akkoord gaan met de eindbeoordeling, kunnen deze betwisten. 

Lees meer
Mag de politie je identiteit controleren?

Ja, de politie mag de identiteit controleren van iedereen die van zijn vrijheid beroofd wordt of die een misdrijf pleegde. Als de politie vermoedt dat je gezocht wordt, de openbare orde gaat verstoren of je voorbereidt om een misdrijf te plegen, kan ze ook je identiteit controleren. 

Lees meer
Wat staat er in het Kinderrechtenverdrag?

Kinderrechten gaan over alles waar een kind mee te maken krijgt in zijn leven, gezin, buurt, school … Je hebt recht op een naam en een identiteit, op zorg en gezondheid, op een eigen mening, onderwijs, informatie, vrije tijd, privacy, spel en zoveel meer. 

Lees meer
Vanaf wanneer mag je werken?

Volgens het Kinderrechtenverdrag moet de overheid een minimumleeftijd opleggen om te werken, samen met aangepaste werktijden en -voorwaarden voor kinderen en jongeren.

Lees meer
Wat is het verschil tussen vrijwillige en gerechtelijke jeugdhulp?

Gezinnen, kinderen en jongeren kunnen vrijwillig een beroep doen op hulp. Maar soms lukt het niet om samen met de hulpverlener een hulpplan op te stellen. Of raken gezinnen en hulpverleners het niet eens over de juiste zorg en hulp. Of is er in een gezinssituatie dringend hulp nodig voor kinderen en jongeren die opgroeien in gevaarlijke omstandigheden. Dan kan de jeugdrechtbank beslissen over de hulp die nodig is.

Lees meer
Wat zijn je rechten als kind zonder wettig verblijf of zonder papieren?

Je hebt nog altijd bepaalde rechten op onderwijs, opvang en jeugdhulp. 

Lees meer
Mag de politie jou aanhouden?

Ja. Bij een bestuurlijke of administratieve aanhouding of als de politie denkt dat je een misdrijf gaat plegen, kan ze je tot 12 uur aanhouden. Ze moet wel altijd je ouders op de hoogte brengen van de aanhouding.

Lees meer